Journaal Nr. 01 · Vijver · 2 min lezen
Je vijver is bevroren: wat je wel en niet doet
IJs op de vijver is niet erg, een vijver die helemaal dichtzit wel. Hoe je een wak openhoudt en waarom je het ijs nooit openhakt.
Een paar nachten vorst en je vijver ligt dicht. Dat ziet er mooi uit, en voor de vijver zelf is het geen probleem. Waar het om gaat, is wat er onder het ijs gebeurt.
Waarom een dichte vijver een risico is
Op de bodem van elke vijver liggen blad en slib. Dat rot langzaam, ook in de winter, en daarbij komen gassen vrij. Normaal ontsnappen die aan het oppervlak. Ligt er een dichte laag ijs op, dan blijven ze in het water hangen. Voor vissen is dat gevaarlijker dan de kou zelf.
Houd één plek open
Een wak van een paar handbreedtes is genoeg. Dat kan op twee manieren:
- Een ijsvrijhouder: een drijver van piepschuim die je in het najaar al in het water legt. Onder de drijver vriest het minder snel dicht.
- Een kleine luchtpomp met een uitstroomsteen vlak onder het oppervlak. De bubbels houden het water in beweging, zodat het daar niet bevriest.
Riet, lisdodde en biezen helpen ook. Hun holle stengels steken door het ijs en laten gassen ontsnappen. Daarom knip je ze pas in het voorjaar.
Hak het ijs nooit open
Een klap op het ijs geeft een drukgolf onder water. Vissen liggen in de winter stil op de bodem, in hun winterrust, en schrikken daar flink van. Ligt de vijver toch helemaal dicht, zet dan een pan met heet water op het ijs en laat er langzaam een gat in smelten. Herhaal dat als het nodig is.
Pomp hoog, voer weg
Laat de pomp niet onderin het water rondpompen. Onderin is het water het warmst, rond de 4 °C, en daar overwinteren je vissen. Hang de pomp hoger, zo'n 30 cm onder het oppervlak, of zet hem uit als er geen vissen zijn. Voeren doe je niet: onder de 10 °C verteren vissen bijna niets.
Sneeuw op het ijs
Een dikke laag sneeuw houdt het licht tegen. Waterplanten maken dan geen zuurstof meer. Veeg bij een lange vorstperiode een deel van het ijs sneeuwvrij, voorzichtig en zonder op het ijs te gaan staan.
En daarna
Als het dooit, kijk je of er dode vissen of veel rottend materiaal in het water liggen. Haal dat weg. De rest wacht tot het voorjaar, als het water boven de 10 °C komt.
Twijfel je of je vijver de winter goed doorkomt? Stuur een foto via WhatsApp naar 06 181 180 14, dan kijk ik mee. Met een vaste prijs vooraf.
Nick Peters, GRØNN Studio, Stein