Journaal Nr. 20 · Seizoen · 2 min lezen
Blad laten liggen: waarom je tuin het nodig heeft
Herfstblad is geen afval. Het voedt je bodem en beschermt insecten en egels. Waar je het laat liggen, en waar beter niet.
Elk jaar in de herfst hoor je de bladblazers weer. Gazon schoon, borders kaal, zakken vol naar de container. Het ziet er netjes uit. Maar je gooit precies weg wat je tuin de rest van het jaar mist.
Blad is voedsel voor je bodem
Een blad dat op de grond valt, wordt binnen een paar maanden opgegeten. Regenwormen trekken het de grond in, pissebedden en schimmels breken het verder af. Wat overblijft is humus: donkere, kruimelige grond die water vasthoudt en planten voedt.
In een bos gaat dat al eeuwen zo, zonder kunstmest. In je tuin kan het ook. Blad dat je weghaalt, moet je in het voorjaar terugkopen als compost of potgrond.
Blad is een winterjas voor dieren
Onder een laag blad is het in de winter een paar graden warmer en vochtiger dan erboven. Daar overwinteren pissebedden, duizendpoten, kevers en soms lieveheersbeestjes (Vlinderstichting, z.d.). Egels zoeken zo'n hoop op om in te slapen. Merels en roodborstjes scharrelen er de hele winter hun eten bij elkaar.
Dezelfde regel geldt voor uitgebloeide planten. Laat stengels en zaadhoofden staan tot het voorjaar. Er zitten eitjes, poppen en larven in, en vogels eten de zaden.
Waar laat je het liggen?
Niet overal. Dit is wat ik in de tuinen in Stein en omgeving aanhoud:
- In borders en onder struiken: laten liggen. Een laag van een paar centimeter is genoeg. Te veel? Verdeel het over de andere borders.
- Onder de heg: laten liggen. Daar valt het toch, en het houdt de grond vochtig.
- Op het gazon: wegharken. Een dikke laag blad sluit het licht af en het gras gaat eronder dood. Hark het de border in, dan blijft het in je tuin.
- Op paden en terras: wegvegen. Nat blad is glad.
- In de vijver: zo min mogelijk. Blad dat in het water zinkt, rot en wordt slib. Een bladnet vangt het op.
En de bladblazer?
Die mag in de schuur blijven. Een bladblazer blaast niet alleen blad weg, maar ook de insecten die erin zitten, en hij maakt veel lawaai. Een hark doet hetzelfde werk in een gewone tuin, en je hoort de vogels nog.
Een rommelhoek is genoeg
Vind je een tuin vol blad te slordig? Begin dan met één hoek. Een hoop blad en takken achter in de tuin, onder een struik, is al een winterkwartier voor egels en kevers. Niemand ziet het, en de tuin doet er een jaar lang zijn voordeel mee.
Hulp nodig?
Ik doe in Stein en omgeving een najaarsbeurt voor tuin en vijver: blad van gazon en paden de borders in, uitgebloeide planten laten staan waar het kan, en het bladnet over de vijver. Met een vaste prijs vooraf. Stuur een foto van je tuin via WhatsApp naar 06 181 180 14.
Nick Peters, GRØNN Studio, Stein
Bronnen
Vlinderstichting. (z.d.). Tuinieren voor vlinders: tips voor de herfst en winter [Brochure]. https://nieuw.vlinderstichting.nl/app/uploads/docs/29d63789-a3a7-4b0e-97f4-862568cabcd7.pdf
IVN Natuureducatie. (2023). Nieuwsbrief oktober 2023 [Nieuwsbrief]. https://www.ivn.nl/app/uploads/sites/15/2023/09/okt2023.pdf